Doordachte invulling van de hedendaagse hoeve

Category: Editie 99

In het glooiende landschap van de Haspengouwse vallei van Colen, tussen de fruitboomgaarden, schuilt een verrassende hedendaagse hoeve. Al van buitenaf straalt het geheel rust uit. Het moderne en strakke karakter van de eengezinswoning wordt perfect gecombineerd met het pastorale landschap.
 
Respect voor het landschap
Tot een paar jaar geleden stond er op dit perceel van 90 are een verouderde langgevelhoeve. De hoeve zelf was niet beschermd maar werd als volume wel als landschappelijk waardevol element beschouwd door het Agentschap Onroerend Erfgoed. Het geheel is een totaalproject met een duidelijke verwijzing naar de bestaande bebouwing en een uitbreiding die het waardevol landschap respecteert. Van binnenuit is dit niet merkbaar, maar de bovenbouw is een meter breder dan de funderingen. Het gebouw zweeft als het ware boven de vallei.
 
“Gezien het beschermde landschap dienden een aantal elementen bewaard te worden bij de herbouw. Het gedeelte van woning waarin zich de inkom, bureaus en archiefruimte bevinden, bevindt zich op dezelfde positie als het vroegere bestaande gebouw. Het volume neemt de typische karakteristieken van de langgevelhoeve over. De deuropening, de kriskras geplaatste raampjes, de noklijn… die komen allemaal terug, maar dan in een modern jasje”, legt de bouwheer uit. De twee meest bepalende volumes van de vroegere oude hoeve worden hier hernomen: het oorspronkelijke woonvolume dat terug een deel van de woonfunctie onderbrengt, en de hoofdschuur met garage en bergplaats. Dit zorgt voor een duidelijke herkenbaarheid en leesbaarheid van de historische ontwikkeling van de bebouwing. “In totaal hebben de eigenlijke werken zo’n anderhalf jaar geduurd. Na het vormen van het idee is alles snel verlopen. Vooral dankzij de vlotte samenwerking met SAM Architecten, die instonden voor zowel de architectuur als ook het volledige ontwerp van het interieur”, aldus de bouwheer.
 
Herkenbaarheid
De gevel met gesloten karakter herneemt een aantal gevelopeningen waarvan de positie en maatvoering gebaseerd is op de vroegere bestaande gevelopbouw. We herkennen zo het karakter van de oude hoeve. De gevel is afgewerkt met verlijmde strengers, een ter plaatse gesorteerde mengeling van vier gebakken rood-grijze gesmoorde gevelstenen,  en gebakken gesmoorde dakpannen. De woning heeft gelakte stalen profielen als dakrand en plint. Als gevelafwerking werd natuursteen gebruikt.
 
Het binnenkomen gebeurt via het
toegangsplein, dat zich lager bevindt dan de straat, en via een pivoterende deur. Aan de rechterzijde bevindt er zich een handige onzichtbare kastenwand die functie doet als dubbele kastenwand: één zijde – de achterzijde - is voor het bureel en de andere zijde fungeert als kleerkast of vestiaire. Leuk detail is dat de kastenwand niet opgebouwd werd als massief geheel, maar met hier en daar openingen en nissen met ramen, om zo toch maximaal te kunnen genieten van het zonlicht.
 
Greepjes in de kastenwand geven aan waar de deuren zich bevinden. “Zo zit men ook niet overal met zijn vingers aan”, lacht de bouwheer.
Via zo’n ‘onzichtbare’ deur komen we terecht in de gastenkamer en extra bureauruimte. Tussen deze twee ruimtes bevindt er zich nog een douchekamer met rainshower. Het ventilatiesysteem  – type D – werd overal ingewerkt achter nissen en is dus onzichtbaar. Overal komt dat wegwerken en minimalisme terug. “De minimalistische stijl is iets heel esthetisch, maar toch is er veel werk aan. Alles moet perfect en evenwijdig zijn. Iets dat niet juist is, wordt onmiddellijk opgemerkt”, voegt de bouwheer er nog aan toe. Om dat minimalistische karakter verder door te voeren, werd er in de gastenkamer en in de extra bureauruimte niet gewerkt met screens maar met schuifpanelen om zo het raam te kunnen verduisteren. Zo blijft het geheel van de wand behouden en kan alles weer netjes weggewerkt worden. We volgen onze weg terug en komen zo opnieuw aan de inkom. Aan onze linkerzijde vinden we het gastentoilet dat ook minimalistisch werd afgewerkt. Achter de wand werd een berging voorzien en ledverlichting werd ingewerkt. Als we ons verder rechtdoor, doorheen de inkomhal begeven, vinden we aan onze rechterzijde het met licht overladen kantoor.  Voor de kantoorruimte werd het hoofdzakelijk witte binnen schrijnwerk en wandafwerkingen gecombineerd met een lichte grootformaattegel en een eiken parket. Door de reflectie van het wit in de ruimte en het grote raam dat uitgeeft op een kleine binnenkoer ben je in rechtstreeks contact met het licht en de buitenwereld zonder dat je helemaal in de zon zit. Tegenover de inkom van de kantoorruimte, aan de linkerzijde van de inkomhal, bevindt zich de privétoegang van de bewoner. Hier wordt duidelijk dat de woonst opgedeeld werd in twee volumes. Het deel aan de voorzijde zou zelfs als woning op zich kunnen fungeren.
 
Contrast
De uitbreiding achteraan heeft een contrasterend volume. Een langwerpige rechthoek is evenwijdig met het herbouwde volume ingeplant. In dit volume werden de leefruimte en een slaapkamer ondergebracht. Dit geheel is 60 cm lager ingeplant aan de linkerzijde van het perceel. Daardoor is deze wooneenheid vanaf de straat niet zichtbaar. De inplanting volgt de helling van het perceel. Hier werd als gevelsteen natuursteen gebruikt. Blauwe steenstrips in verschillende hoogtes van minimum 70 cm lang afkomstig uit de Carrières du Hainaut. “De plaatjes kunnen zowel voor binnen als buitentoepassingen gebruikt worden”, laat Vanessa Barbay weten. Blauwe steen is duurzaam in elke betekenis van het woord: het materiaal is slijtvast, wordt op een duurzame manier ontgonnen én heeft zijn natuurlijke oorsprong in België. De verschillende breedtes of lengtes zorgen voor ritme en dynamiek in de gevels en kunnen eenvoudig gecombineerd worden met verschillende andere materialen – hout, crépi of baksteen. Het grote voordeel van blauwe steen is dat het een zeer compact en sterk materiaal is. Het vormt een bescherming tegen vocht en externe elementen. Ook is het een ideaal isolatiemiddel gecombineerd met gepaste isolatiepanelen zoals het EnoStone E-Board Zero systeem. De strips werden hier ter plekke verlijmd tegen een massieve achtergrond met daarachter een isolatielaag. “Daar hebben we nog een prijs mee gewonnen”, laat de bouwheer weten. Om voor de verschillende zones een eigen sfeer te creëren binnen één samenhangend geheel werden in het interieur een beperkt aantal materialen gecombineerd. De tegel van de kantoorruimte wordt doorgetrokken in de leefruimte, het schrijnwerk werd hier afgewerkt met een verdonkerd eik met een grof lintzaagmotief. In de leefruimte vinden we een keramische estatuario vloer met hetzelfde tegelformaat als in de kantoorruimte: 1m50 op 1m50. “Het geeft een heel mooi effect, maar was iets moeilijker te plaatsen door het grote formaat. De structuur en tekening van de platen loopt door. Het vormt één geheel. We hadden de vloer daarom ook genummerd. Het was een grote puzzel”, lacht de bouwheer. De televisie werd weggewerkt in het salonmeubel. Dat maakt dat de volledige aandacht naar het achterliggende landschap kan gaan. De open en gesloten vlakken - geen ‘raamopeningen’- zorgen voor een mooi zicht op een Haspengouwse vallei en richten zich maximaal naar de achterzijde van het perceel. De raampartijen en profielen zijn het werk van de firma Alu2+.  Chris Lowies: “Ons bedrijf ontwerpt, produceert en plaatst aluminium buitenschrijnwerk voor nieuwbouw- en renovatieprojecten. Ook pvc en hout behoren tot de mogelijkheden. We bieden totaaloplossingen voor elk bouwproject: van rolluiken tot zonnewering, tot verluchtingsroosters en sectionaal poorten. Daarbij focussen we steeds op kwaliteit, perfect maatwerk met inventieve oplossingen voor alle type woningen: van pastoriewoning tot strakke moderne villa’s. Eerst denken we natuurlijk actief mee met de architect en/of bouwheer vanaf de ontwerpfase van het bouwproject. Nadien tekent ons ervaren  team van projectleiders het project in detail uit, waarna het buitenschrijnwerk in eigen atelier wordt geproduceerd. De plaatsing doen wij volledig in eigen beheer, zo kunnen we de kwaliteit doorheen het volledige traject zelf bewaken. Voor al ons aluminium schrijnwerk werken we trouwens samen met SAPA, wereldleider in aluminium oplossingen.”
 
Vrijheid
In de vallei ben je helemaal vrij. Dat is ook één van de redenen waarom de bouwheren voor dit perceel hebben geopteerd. Het zicht is gewoonweg adembenemend. Er is ook bijna geen geluidshinder. Pure rust.
Buiten werd er met platforms gewerkt en verschillende niveaus. De tuin loopt rondom het huis. “Van het totale stuk van 80 are hebben we 20 are als woontuin. Het andere deel is boomgaard met wat vee van de buren. In de zomer komen de hangbuikzwijntjes, schapen, paarden… naar beneden. Leuk om te zien”, zegt de bouwheer. In de keuken werd er vooral ingezet op gebruiksgemak. De technieken, inclusief koffietoestel, werden weggewerkt. De details zitten hem in de afwerking. Kerrock en Corian spelen er de hoofdrol. De keukentafel – waarvan de bovenbouw uit één stuk bestaat – was geen evidentie. Vooral rekening houdende met het kaderwerk. Een huzarenstukje! De wandafwerking van de keuken bestaat uit gelijnzaagde dikke fineer. “Om de juiste kleur te verkrijgen hebben we, samen met de schrijnwerker, ge-experimenteerd. Zo zijn we uiteindelijk gekomen tot een grijszwarte kleuring”, voegt de bouwheer er nog aan toe. Een ander sterk staaltje werk was de plaatsing van de verlichtingselementen. De kunst bestaat er in overal hetzelfde kleurniveau te behouden. Uniformiteit over de hele lijn. “En dan was er nog de plaatsing”, voegt de bouwheer eraan toe. “Ook niet vanzelfsprekend, gezien we nog geen tafel hadden en de verlichtingselementen in het midden dienden te komen.” Het binnenschrijnwerk werd verzorgd door Schreurs Project. “We zijn steeds op zoek naar de beste kwaliteit. Daarom zetten we telkens in op innovatieve systemen, machines en materialen. Alles wordt immers volledig in eigen huis geproduceerd. Dankzij onze in-house interieurarchitecten, die perfect de wensen van de bouwheer en architect aanvoelen, kunnen we ook steeds kort op de bal spelen en deze wensen van de klant respecteren. Alles wordt eerst voorgesteld in een 3D-presentatie op groot scherm, zo krijgt onze klant een maximaal inzicht in het ontwerp. Op die manier slagen we er in een totaalconcept te bedenken dat elk interieur uniek maakt. De ideeën van de klant worden daarbij maximaal gerespecteerd. Het fijne aan dit project was dat de bouwheer zelf ook actief is in de bouw als ingenieur, aannemer en gastdocent”, aldus Erwin.
 
Van licht naar donker
In het nachtgedeelte wordt de eiken parket en het witte schrijnwerk herhaald. Ook hier werd er gewerkt met een kastenwand. Deze kan ‘opgesplitst’ worden om de badkamer deels af te sluiten van de slaapkamer. Die scheiding zorgt eveneens voor een warmtebehoud in de badkamer. De badkamer krijgt zijn eigen specifieke beleving door het toepassen van een mozaïek die in een kleurverloop van licht naar donker op het plafond, muur en vloer geplaatst werd. De grote inloopdouche wordt door een glazen wand afgescheiden van het badgedeelte. In de kastenwand, aan de zijde van de badkamer, werd er een nachttoilet, in verkorte uitvoering, verwerkt. Net als in de hotels. De verlichting is gedimd en werkt op sensor. Zo loop je ’s avonds nergens tegenaan en laat je het licht niet onnodig branden.
 
Een Energieneutraal verhaal
Belangrijk om te weten is dat de woning volledig energieneutraal is. “Wij houden er normaal zelfs energie aan over. Dit huis is vooral ook een testcase. We wilden kijken waar het optimale punt ligt. Als ingenieur en gastdocent ben ik erg geïnteresseerd in het energieneutrale verhaal. Waar zit het echte voordeel? Dat wil ik verder bestuderen. Warmtepompen, een gashaard op propaangas, het oppompen van grondwater dat gezuiverd wordt, een zonneboiler… alles speelt een rol. Het uiteindelijk doel is om volledig onafhankelijk te worden van de nutsmaatschappijen.”
 
Met dank aan:
www.samarchitecten.be
www.carrieresduhainaut.com
www.alu2.be
www.sapagroup.com
www.schreurs-project.be